Laatste update: 11 april 2014

ID-kaart zonder vingerafdrukken

ID-kaart zonder vingerafdrukkenMinister Plasterk denkt niet dat hij de vingerafdruk uit het paspoort kan krijgen. Dat schrijft hij op 9 april 2014 in een brief aan de Tweede Kamer. Omdat afschaffen van vingerafdrukken in het paspoort een Europese aangelegenheid is, had de Tweede Kamer in 2012 een motie aangenomen om de regering te dwingen in de EU alles op alles te zetten om van de vingerafdrukken in het paspoort af te komen. Er is hier een duidelijke kamermeerderheid voor. PvdA, SP, D66, GroenLinks, PVV willen er van af omdat ze niet overtuigd zijn van nut en noodzaak. De VVD hield zich op de vlakte. Minister Plasterk gaf in het debat van 18 september 2013 al aan dat hij in Europa geen voet aan de grond krijgt. "Dat mensen om principiële redenen geen vingerafdruk willen afgeven, wordt daar niet herkend." Met de brief van 9 april 2014 gooit Plasterk nu de handdoek in de ring.

Identiteitskaart zonder vingerafdrukken beschikbaar
Vanaf 20 januari 2014 kan de identiteitskaart zonder vingerafdrukken worden aangevraagd. Dat maakte minister Plasterk op 10 januari 2014 bekend. Hiermee komt de minister zijn belofte van 18 september 2013 na, dat de identiteitskaart zonder vingerafdrukken in januari 2014 beschikbaar zou kunnen zijn. Op 17 december had de Eerste Kamer het wetsvoorstel (toelichting) als hamerstuk aangenomen. Het wetsvoorstel is op dinsdag 24 september met algemene stemmen door de Tweede Kamer aangenomen.

Druk
De druk op de minister om snel met een vingerafdrukloze identiteitskaart te komen was in het najaar van 2013 toegenomen. PvdA en D66 riepen tijdens het debat in september de minister op nogmaals een poging te doen met een tijdelijke oplossing voor gewetensbezwaarden te komen. Gewetensbezwaarden willen om principiële redenen geen vingerafdrukken afgeven bij de aanvraag van een nieuwe identiteitskaart. Zonder geldig legitimatiebewijs lopen deze mensen tegen allerlei problemen aan. Eerder vond de Nationale Ombudsman ook al dat de minister met een tijdelijke oplossing moest komen. De minister heeft hier op geantwoord dat de kaart zo snel beschikbaar kan zijn, dat tijdelijke oplossingen niet nodig zijn.

Reizen alleen binnen de EU
Voor de nieuwe identiteitskaart worden geen vingerafdrukken meer afgenomen of opgeslagen. Wel wil de minister in het voorstel de gedigitaliseerde foto (gezichtsopname) handhaven en blijven opslaan in de gemeentelijke reisdocumentenadministratie. De identiteitskaart zonder vingerafdrukken is geen officieel reisdocument, maar in de Europese Unie kan er mee gereisd worden en met de kaart kan men zich identificeren om bijvoorbeeld te kunnen stemmen. Bij de aanvraag van een paspoort moeten ook na 20 januari nog vingerafdrukken worden afgegeven. Wel zijn het er maar twee in plaats van vier.

Vernietigd
De vingerafdrukken worden gedurende het aanvraagproces bewaard en vervolgens op de chip in het paspoort opgeslagen. Na uitgifte van het paspoort worden de vingerafdrukken bij de gemeente weer vernietigd. Op vragen van D66 of de eerder opgeslagen vingerafdrukken voor zowel paspoort als identiteitskaart inmiddels daadwerkelijk vernietigd zijn, antwoord Plasterk bevestigend. De minister verzekert dat noch de opsporingsdiensten noch de inlichtingendiensten (AIVD) bij de vingerafdrukken kunnen komen die tijdens het aanvraagproces van een paspoort bij de gemeente worden bewaard.

Nut en Noodzaak
Uit onderzoek van PrivacyFirst van maart 2012 blijkt dat de maatregel om vingerafdrukken en andere biometrische kenmerken af te nemen en aan het paspoort toe te voegen, "volstrekt disproportioneel" is. De belangrijkste doelstelling van het toevoegen van biometrische kenmerken aan het paspoort was om look-a-like-fraude te voorkomen. Uit een WOB-onderzoek blijkt nu dat er in 2010 slechts 21 gevallen van deze fraude plaats vonden. De minister probeert met de afname en opslag van vingerafdrukken van 17 miljoen mensen, een fraude die slechts 21 keer voorkomt, aan te pakken. PrivacyFirst noemt dit "volstrekt disproportioneel en een collectieve schending van de privacy van iedere Nederlander".

Bezwaren
Er zijn veel bezwaren tegen het opslaan van vier vingerafdrukken van elke Nederlander ouder dan 12 jaar. Maar de onvoldoende technische kwaliteit heeft in mei 2011 de doorslag gegeven. Deskundigen van de Wetenschappelijke Raad van het Regeringsbeleid wezen hier begin 2011 al op. Volgens een steekproef in de gemeente Roermond is 21% van de afgenomen en opgeslagen vingerafdrukken niet goed. Toenmalig minister Donner (CDA) heeft nadrukkelijk aangegeven dat als de technische kwaliteit verbetert, (centrale) opslag van vingerafdrukken wat hem betreft weer mogelijk moet zijn. Ook voor CDA, VVD en PVV zijn de technische betrouwbaarheid het belangrijkste motief. Voor PvdA, GroenLinks en SP geldt het principiële punt dat vingerafdrukken niet opgeslagen moeten worden.

Aanpassing paspoortwet
In april 2011 beloofde minister Donner (CDA) onder grote druk van de Tweede Kamer en verschillende gemeenteraden (PDF), de paspoortwet aan te passen om te stoppen met de afname en opslag van vingerafdrukken. Inmiddels is de minister gestopt met het opslaan van vingerafdrukken in een (centrale) database. Het verwijderen van de inmiddels afgenomen en opgeslagen vingerafdrukken van miljoenen Nederlanders zou in het najaar van 2012 voltooid moeten zijn.

Dit wetsvoorstel is een aanpassing van de paspoortwet die in 2009 is aangenomen. Meer over de paspoortwet en de stemming daarover in de Tweede Kamer vind je hier.

 

Laatste update: 11.04.2014

Status onderwerp: wet

Impact op privacy: 2

Dossier tweede kamer: 33440, 25764

Datum stemming: 23.09.2013

Tags: paspoort, ID-kaart, vingerafdrukken
 

 

 

Index

Zoeken in wetten, voorstellen en proefballonnen op:

Stemming

Stemming over de wet id-kaart zonder vingerafdrukken*.

Let op: Dit is een voorstel met positieve impact op privacy!

* In de figuur is de stemming weergegeven zoals partijen in de Tweede Kamer hebben gestemd over deze wet. Als er geen balkje bij een partij staat, bestond de partij nog niet ten tijde van de stemming

Gerelateerd

Vingerafdrukken in paspoort en (centrale) database
Minister Donner (CDA) laat in een brief op 27 april 2011 weten dat hij voorlopig afziet van de opname van vingerafdrukken in een (centrale) database. De kwaliteit van de afgenomen vingerafdrukken is te laag, zodat ze niet geschikt zijn voor identificati... meer >>>

En ook:

DNA en vingerafdrukken uitwisselen met VS.

Opinie: ID-kaart zonder vingerafdrukken.

Deel deze pagina via:

  • Twitter
  • Facebook
  • Hyves
  • LinkedIn
  • Blogger Post
  • Nujij
  • Email

Politieke partijen

Lees ook wat politieke partijen over privacy zeggen:

Alle privacy wetten

Onderaan deze pagina vindt u een overzicht van alle wetten en voorstellen die impact op privacy hebben.

Big Brother Awards

panopticon Het is weer tijd voor de Big Brother Awards van dit jaar. De prijs voor de grofste privacy-schender worden op 16 december uitgereikt.

Opiniepagina

Om het privacy-debat te stimuleren heeft de Privacy Barometer ook een opiniepagina.

25-11-14

Levenslang toezicht

Het wetsvoorstel (toelichting) om bepaalde ex-gedetineerden levenslang onder 'intensief' toezicht te plaatsen, nadat ze hun straf hebben uitgezeten, is zeer kritisch door de Eerste Kamer ontvangen. Het wetsvoorstel van staatssecretaris Teeven (VVD) is op 18 septemb... meer >>>

mobiele versie | volledige versie